Dünya Çevre Günü’nde, tüm dünyaya emsal olabilecek bir dava: “Temiz Hava Benim Hakkım”

Üzerinde yaşadığımız dünya, şu an için yaşayabileceğimiz tek gezegen… Onu ve tabiatımızı elimizden geldiğince korumak yalnızca bizim için değil gelecek tüm jenerasyonlar için hayati kıymet taşıyor. İşte bu sebeple Birleşmiş Milletler,1974 yılında çevreyi korumak, etrafla ilgili meselelere milletlerarası alanda dikkat çekmek ve etraf hukukunu geliştirmek ismine 5 Haziran’ı Dünya Etraf Günü olarak ilan ediyor. Her yıl kutlanan böylesi kıymetli bir günde, Türkiye’de pak hava hakkı için mahkemeye giden birinci insan, doğuştan “orak hücreli anemi” hastası Abdulbari Koç’un hukuk uğraşı daha yaşanabilir bir dünya için hepimiz ismine umut taşıyor. Zira ‘Temiz Hava Benim Hakkım’ davası olumlu sonuçlandığı takdirde iklim çabası açısından, dünya çapında çok kıymetli bir emsal teşkil edecek.

5 Haziran Dünya Etraf Günü’nde, 2017 bilgilerine nazaran Türkiye’nin birinci, Avrupa’nın ise ikinci en kirli havasına sahip kenti Batman’da yaşayan “orak hücreli anemi” hastası Abdulbari Koç’un pak hava hakkı için açtığı “Temiz Hava Benim Hakkım” davası tüm dünyaya umut oluyor. Zira düşük hava kalitesi sadece orak hücreli anemi ya da astım hastaları için değil, hepimiz için, nefes alan her canlı için bir tehdit oluşturuyor.

Pak Hava Benim Hakkım Davası

90 oranında engelli ve tek geçim kaynağı aylık 900 TL olan engelli maaşı olan Abdulbari Koç, Batman’ın kirli havası sebebi ile sık sık ağrılı krizler geçiriyor. Bilhassa kirliliğin ağır olduğu devirlerde hastaneye ziyaretleri sıklaşan Koç, 2007 yılından bu yana Batman’ın kirli havasının temizlenmesi talebi ile mahallî yönetimlere 100’e yakın müracaat yapıyor fakat hiçbir sonuç alamıyor. Buna karşılık, birkaç yıl evvel Etraf ve Şehircilik Vilayet Müdürlüğü’ne yazdığı dilekçe sonucunda polis meskenini basıyor ve savcı karşısına çıkarılıyor. Koç’un hukuk gayreti işte bu olaydan sonra başlıyor. TEMA Vakfı ile bağlantıya geçen Koç, vakıf tarafından Güleryüz Partners Avukatlık Bürosu’na yönlendiriliyor. Güleryüz Partners istekli –pro bono- olarak davayı üstleniyor. Bir yıla yakın mühlet boyunca mevzuya çalışıp süreci mahkemeye taşıyor. Koç, hastalığını tetikleyen ve ömür kalitesini düşüren hava kirliliği ile ilgili gerekli tedbirleri almayan Batman İli Valiliği ve Batman Belediyesi Başkanlığı’na 1 liralık tazminat davası açıyor.

Kirli hava nefes alan her canlı için bir tehdit

Araştırmalara nazaran, dünyada her 10 bireyden 9’u kirli hava soluyor ve yılda 8 milyon insan hava kirliliğinin sebep olduğu hastalıklardan etkileniyor. Her yıl hava kirliliğiyle irtibatlı nedenler hasebiyle, 400 binden fazla insanın hayat mühleti kısalıyor. 2019 yılı Global Hastalık Yükü Raporuna nazaran hava kirliliği yüksek kolesterol ve böbrek yetmezliğinden daha çok vefat ve maluliyete neden oluyor ve genel risk faktörleri ortasında 5. sırada yer alıyor. Batman’daki hava kirliliği ise çok eskiye dayanan ve çözülmeyen kronik bir sorun. Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın resmî açıklamalarında Batman’daki hava kirliliğinin temel nedenleri olarak; güç ve petrol sanayisi tesislerinin kent içinde kalması, anız yangınları ve vatandaşa dağıtılan düşük kaliteli kömür kullanımı olduğu belirtiliyor. Uzman raporları ise, kentteki kirliliğin esas nedenlerinin kent içinde kalan petrol sanayi tesisleri, ısınma maksatlı kömür kullanımı ve anız yangınları olduğunu ortaya koyuyor.

Dünya çapında emsal teşkil edecek

“Eğer Batman’daki hava kalitesi ölçümlerine bakılırsa, müvekkilimin yılda 155 gün konutundan çıkmaması gerekiyor” diyen Avukat Tarık Güleryüz, ‘Pak Hava Benim Hakkım’ davası ile ilgili son bilgileri şöyle aktarıyor: “Dünyada açılmış emsal davalar var. Örneğin, İngiltere’de 9 yaşında astım hastası bir kız çocuğunun vefatı sonrası aile Londra Belediyesi’ni mahkemeye verdi. Bu dava, hayatını kaybeden birinin akabinde açıldı. Bizim müvekkilimiz 44 yaşında ve şimdi hayatta. Bu taraftan de bir birinci. Fransa’da emsal davalar var. Lakin bu örneklerde mahkeme ülkedeki hava kirliliğini ve yönetimin bundan sorumlu olduğunu kabul etse de hastalıkla hava kirliliği ortasında ilişki bulunamadığına karar verdi. Bu nedenle davanın olumlu sonuçlanması halinde verilecek karar, iklim çabası açısından, dünya çapında çok kıymetli bir emsal teşkil edecek.”

Change.org kampanyasına takviye verin

Abdulbari Koç’un açtığı ‘Temiz Hava Benim Hakkım’ davası için başlatılan imza kampanyasına şu ana kadar 6 binden fazla kişi dayanak verdi. Orak hücreli anemi hastalarının yeterli bakım kurallarında ortalama ömür müddeti ülkemizde maalesef 45 yıl. Abdülbari Koç ise 44 yaşında! Abdülbari Koç tahminen de pak hava hakkı için açtığı davanın sonucunu göremeyecek. Fakat biz yanında olursak ve herkes için pak hava hakkını savunursak Türkiye’de ve dünyada çok şey değişecek. 5 Haziran Dünya Etraf Günü’nde kendin için ve dünya için bir adım at ve kampanyayı takviyeyle. Zira pak hava senin de hakkın!

Kaynak: (BHA) – Beyaz Haber Ajansı

İlginizi Çekebilir

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.