Son elli yılda ilaç kullanımı arttı

Gereksiz ilaç tüketiminin engellenmesi için tedbirler alınıyor…

Son elli yıl içinde evvelden tedavisi mümkün olmayan pek çok hastalık için çok sayıda ilaç kullanılmaya başlandı. Ancak sigara, alkol, gerilim üzere faktörlerin yanı sıra yanlış teşhis ve tüketici bilinçsizsizliğinin de ilaç kullanımını artırdığını belirten Dr. Öğr. Üyesi Sultan Mehtap Büyüker, gereksiz ilaç tüketiminin engellenmesi için kurumlar tarafından ‘Akılcı İlaç Kullanımı’ üzere tedbirler alındığını tabir etti. Büyüker, reçetelerin okunamaması ve anlaşılamamasının ilaç kullanımında hastalara ziyan verdiğini vurgulayarak sıhhat okuryazarlığının değerine dikkat çekti.

Üsküdar Üniversitesi Sıhhat Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Eczane Hizmetleri Program Lideri Dr. Öğr. Üyesi Sultan Mehtap Büyüker; ilaç tüketimini artıran faktörler, akılcı ilaç kullanımının değeri ve eczane hizmetleri hakkında değerlendirmelerini paylaştı.

İlaç tüketimini artıran birçok faktör var

İçinde yaşadığımız yüzyılda ilaç kullanımının sıhhat hizmetleri sunumunun vazgeçilmez bir modülü haline geldiğini vurgulayan Dr. Öğr. Üyesi Sultan Mehtap Büyüker, “Tıbbi tedavi formüllerindeki gelişmeler ve ilaç ihtilali sayesinde geniş halk kitlelerinin sıhhat hizmetlerinden yararlanması, ilaçlara olan talebi ve hasebiyle ilaç tüketimini de süratle artırdı. Ayrıyeten etraf kirliliği, sigara, alkol, sıhhate ziyanlı besin hususu tüketiminin artması ve gerilim üzere birçok olumsuz faktör yeni hastalıkların ortaya çıkmasını kolaylaştırırken bu durum da tüketim artışını tetikledi. İlaç tüketimini artıran başka değerli bir faktörün ise ilaçların gereksiz kullanımı olduğunu söyleyebiliriz. Bunun sebepleri ortasında yanlış teşhis, çok uluslu ilaç şirketlerinin pazarlama stratejileri, reklam, reçetesiz ilaç kullanımı, tüketicinin bilinçsizliği, etik olmayan bağlar ve ilaçların hastalar tarafından bitinceye kadar kullanılmaması üzere faktörler yer alıyor.” dedi.

Akılcı ilaç kullanımı yaygınlaştırılmaya çalışılıyor

İlaç harcamalarındaki artışın kurumları çeşitli tedbirler almaya yönlendirdiğini belirten Dr. Öğr. Üyesi Sultan Mehtap Büyüker, “Bu tedbirler ortasında gereksiz ilaç tüketiminin engellenmesi, tedavi dozlarının mühletinin kısaltılması, değerli ve uzun mühlet kullanılan ilaçların kurum eczanelerinden verilmesi, katkı hisselerinin arttırılması, fiyat ayarlamaları, referans ilaç uygulaması, jenerik ilaç kullanımı ve akılcı ilaç kullanımı (AİK) üzere uygulamalar yer alıyor. Bu uygulamalardan en değerlisi ise akılcı ilaç kullanımının yaygınlaştırılmasıdır.” tabirlerini kullandı.

Son elli yıl içinde ilaç kullanımı arttı

Dr. Öğr. Üyesi Sultan Mehtap Büyüker, son elli yıl içinde evvelden tedavisi mümkün olmayan pek çok hastalık için çok sayıda ilaç kullanılmaya başlandığını söyledi ve kelamlarına şöyle devam etti:

“Bu ilaçların daha tesirli ve inançlı olan yeni çeşitlerinin daima olarak geliştirilmesi, hastalığın ve hastanın durumuna nazaran ilacın akılcı ve yanlışsız bir halde seçiminin gereğini ve değerini gündeme getiriyor. Akılcı ilaç kullanımı, bir hastalığın önlenmesi, denetim altına alınması yahut tedavi edilmesi için hakikat ilacın gereken vakitte, gerektiği ölçüde ve uygun fiyatla kullanılmasıdır. Akılcı ilaç kullanımı ucuz ya da indirimli ilaç kullanımı manasına gelmez. Akılcı ilaç kullanımı süreci, hastanın sorununun dikkatlice tanımlanması, tedavi hedeflerinin belirlenmesi ve değişik seçenekler içinden aktifliği kanıtlanmış ve emniyetli bir tedavinin seçilmesi, sonra da uygun bir reçete yazıp hastaya açık bilgiler ve talimatlar verilerek tedaviye başlanması, tedavinin sonuçlarının izlenmesi ve değerlendirilmesini kapsayan bir yaklaşımı gerektiriyor. Akılcı olmayan ilaç kullanımı denildiğinde ise endikasyon yokken ilaç kullanımı, yanlış ilaç ve tedavi seçimi, tesiri kuşkulu ilaçların kullanımı, ulaşılabilir, inançlı ve tesirli ilaç sağlanmasında yetersizlik, gerçek ilacı yanlış doz, müddet ve formda kullanma yaklaşımlarından bahsedilebilir.”

Reçeteleri anlayamamak hastalara ziyan veriyor

İlaç kullanımında hastalara ziyan veren bir başka nedenin ise reçetelerin okunabilme ve anlaşılma sorunu olduğunu tabir eden Dr. Öğr. Üyesi Sultan Mehtap Büyüker, “İlaç kullanıcıları, tabibin reçete ettiği ilaçları akılcı ilaç kullanımında temel yaklaşımları yerine getirdiği oranda yararını görecektir. İlaç kullanıcılarının ilacın koruma edilmesinden teminine kadar birçok ögesi bilmeleri gerekiyor. Bu unsuların bilinmesi sıhhat okuryazarlığının değerli bir kısmını oluşturuyor. Sıhhat okuryazarlığı, kaliteli, tesirli ve inançlı bir sıhhat hizmeti sunulmasında bireylerin rahatsızlıklarını yanlışsız söz edebilmelerini, sıhhat çalışanları ile tesirli bağlantı kurabilmelerini, tıbbı teklif ve tedavi yönergelerini anlayıp uygulayabilmelerini geliştirip destekliyor. Akılcı ilaç kullanımı ile sıhhat okuryazarlığı, sıhhatin geliştirilmesine elbet tesiri olan ve ortalarında organik bağ ile bir birini tamamlayan iki değerli ögedir. İlaç fakat gerçek kullanıldığı sürece tesirlidir. İlaç kullanıcılarının yanlışsız ilacı, yanlışsız vakitte, gerçek ölçüde, hakikat halde kullanmaları ve koruma edebilmeleri için sıhhat okuryazarlığına sahip olmaları gerekiyor.” diye konuştu.

Eczacının nezareti ve kontrolünde çalışıyorlar

Eczane Teknik Hizmetleri Elemanının eczacının nezareti, kontrol ve sorumluluğunda olduğunu belirten Dr. Öğr. Üyesi Sultan Mehtap Büyüker, “Eczane Teknik Hizmetleri Elemanı, hasta ve danışanların gereksinimlerinin yahut reçetesinin karşılanması, ilaç tedariğine ait uygulamalar, hasta kayıt süreçleri, stok denetimi ve depolama, fatura süreçleri ile eczanenin işleyiş ve tertibine yönelik süreçleri, ilgili mevzuat ve tanımlanmış misyon talimatlarına uygun olarak yapma ve bu faaliyetleri yürüten takımları yönetme bilgi ve hünerine sahip nitelikli kişidir.” dedi.

Eczane Teknikerleri işleyiş ve tertipte dayanak oluyor

Dr. Öğr. Üyesi Sultan Mehtap Büyüker, eczacının kontrolü, nezareti ve sorumluluğunda çalışan Eczane Teknikerlerinin iş tarifindeki misyonlarını ise şöyle sıraladı:

  • Ürünlerin en son kullanma tarihlerini ve stok denetimlerini yapar, eksikleri tespit eder ve uygun bir biçimde depolanmaları konusunda eczacıya yardımcı olur,
  • Eczanede bulunan aygıtların ve eczane laboratuarının bakımını yapar ve işlerliğini sağlar,
  • Elektronik ve öbür defter kayıtlarının tutulmasında eczacıya yardımcı olur,
  • Eczacının idari, yasal ve mali süreçleriyle ilgili eczacı tarafından verilen misyonları yerine getirir,
  • Eczanenin işleyiş ve tertibinde eczacı tarafından bunların dışında verilen misyonları yerine getirir.

Kaynak: (BYZHA) – Beyaz Haber Ajansı

İlginizi Çekebilir

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.